Direct naar hoofdmenu / zoekveld
Home / Archief / Stamboomonderzoek & Genealogie

Stamboomonderzoek & Genealogie

Burgerlijke Stand

Nadat Napoleon in 1795 Zeeuws-Vlaanderen annexeerde en bij Frankrijk voegde, werd een jaar later de burgerlijke stand ingevoerd. Vanaf dit moment zijn de geboorten, huwelijken, echtscheidingen en overlijdens bij de gemeenten geregistreerd. In de rest van Zeeland en Nederland begint de Burgerlijke Stand pas na 1815.

 

Vóór 1796 werden deze persoonsgegevens geregistreerd door de kerk in de Doop-, trouw- & begraafboeken. Deze liggen niet bij de gemeente, maar – voor zover nog aanwezig – in het Zeeuws Archief te Middelburg.

Een ander handig hulpmiddel is de website www.zeeuwengezocht.nl/. Hierin zijn alle openbare akten opgenomen (voor informatie omtrent de openbaarheid, zie hieronder: Openbaarheid). Dit is een zeer nuttige site met scans van de originele akten.

 

Bevolkingsregisters

In een bevolkingsregister werd de omvang en samenstelling van de inwoners van een gemeente bijgehouden. In de bevolkingsregister staat per bladzijde een gezin en alle inwonenden per adres vermeldt, inclusief hun geboortedatum en -plaats, relatie met de hoofdbewoner, beroep, woonlocatie, godsdienst, adres en de datum van vestiging  naar of vertrek uit de gemeente. 

 

Vanaf de Franse Tijd werd de Burgerlijke Stand ingevoerd in Nederland en vanaf dat moment begonnen sommige gemeenten ook bevolkingsregisters bij te houden. Officieel werd pas halverwege de eerste helft van de 19e eeuw het wettelijk verplicht voor een gemeente om bevolkingsregisters bij te houden.  In de eerste helft van de 20e eeuw werden de bevolkingsregisters vervangen door persoonskaarten.

 

Persoonskaarten

Vanaf de eerste helft van de 20e eeuw werden persoonskaarten door de gemeente bijgehouden ter vervanging van de bevolkingsregisters. Op de persoonskaarten werd min of meer dezelfde informatie geregistreerd als in de bevolkingsregisters, maar bij een persoonskaart werd de informatie op een losse kaart per individueel persoon geregistreerd.

 

Openbaarheid

 In verband met de Wet op de Privacy mogen wij niet zomaar persoonsgegevens beschikbaar stellen. Daarom mogen er geen persoonsgegevens openbaar gemaakt worden indien de desbetreffende personen minder dan:

1)      100 jaar geleden geboren is.

2)      75 jaar geleden getrouwd is.

3)      50 jaar geleden overleden is.

 

Migranten

Veel stamboomonderzoekers, komen terecht bij familie die ooit naar Zeeuws-Vlaanderen geëmigreerd zijn (voornamelijk Hugenoten en Salzburgers) of die juist naar het buitenland (voornamelijk Brazilië en de Verenigde Staten) vertrokken zijn. Klik hier voor meer informatie over de emigratie naar Brazilië.

 

Hugenoten

De Hugenoten waren Franse Calvinisten die om hun geloof vervolgd werden in het Frankrijk van met name de 16e en 17e eeuw. De opkomst van het protestantisme in Frankrijk in de 16e eeuw zorgde bijna voor een burgeroorlog in het land. Een belangrijke gebeurtenis is de massamoord op duizenden Hugenoten in Parijs tijdens de Bartholomeusnacht van 1572. Het Edict van Nantes van 1598 bracht godsdienstvrijheid en voorlopige rust. De herroeping van het Edict in 1685 zorgde ervoor dat het protestantse geloof verboden werd. Voor Frankrijk goldt “un roi, une loi, une foi” (één vorst, één wet, één geloof). De jaren erna migreren tientallen duizenden Hugenoten naar voornamelijk het huidige Nederland, Zwitserland, Duitsland, Engeland en Zuid-Afrika en volgden zodoende hun voorgangers die de jaren ervoor al op veel kleinere schaal Frankrijk verlaten hadden.

De Hugenoten in de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden verenigden zich in de zogenaamde Waalse kerken. Ook in West –Zeeuws-Vlaanderen gebeurde dit, meerdere kernen  kregen een Waalse Kerk. De achternamen van een groot aantal Zeeuws-Vlamingen is herleidbaar naar de achternamen van de Hugenoten die eeuwen geleden naar deze streek trokken. Voorbeelden hiervan zijn Albert, Becu, Benteyn, du Bois, Brevet,  Cappon, Le Clercq, Hennequin, de Hullu, Luteijn, Moggré, Poissonnier, provoost, Risseeuw en Tack.

 

  • Brandenburg, I. & K., De Hugenoten (Amsterdam 1992).
  • Hullu, J. de, 'De Waalsche kerk te Groede', in: Nederlandsch Archief voor kerk­geschiedenis VIII/3 (1911) p. 233-293.
  • J. de Hullu , De Waalsche kerk van Oostburg

 

Zie ook: http://www.dick.wursten.be/hugenoot.htm


Salzburgers

 

afbeelding pagina stamboomonderzoek, Oreel 

 

De Salzburgse emigranten waren Lutheranen die in 1732 verbannen werden uit het Prinsaartsbisdom Salzburg in het huidige Oostenrijk. Een groot deel werd opgevangen in West Zeeuws-Vlaanderen, waar ze in 1733 aankwamen. De meeste Salzburgers vertrokken relatief snel. De achterblijvers stichtten de Lutherse kerk te Groede en sommige achternamen vinden we tegenwoordig nog in Zeeuws-Vlaanderen terug. Denk hierbij o.a. aan de namen Ekkebus en Keijmel.

 

  • Hemeldonck, E. van, Niet in de winter (3 delen) (Leuven, 1964).
  • Een roman over de Salzburger in het Land van Cadzand
  • Kok, P. de, 'De Saltsburgsche Emigranten in het land van het Vrije van Sluis en de Lutherse gemeente te Groede', in: Cadsandria 4 (1857), p. 114-152.
  • Kruijter, C.J. de, Salzburger vluchtelingen in Zeeland; immigratie en integratie in de achttiende eeuw (Goes, 2006).
  • Pattist, J.N. De trek der Salzburgsche emigranten naar Zeeuwsch-Vlaanderen (Hulst, 1928).

 

Verenigde Staten van Amerika

De aardappelziekte en verslechterende economische situatie in Zeeuws-Vlaanderen halverwege de 19e eeuw, zorgde ervoor dat vele Zeeuws-Vlamingen hun heil zochten aan de andere kant van de oceaan. Tussen 1845 en 1930 trokken een kwart miljoen Nederlanders naar de Verenigde Staten. De meesten vertrokken uit de haven van Antwerpen naar de staten New York, New Jersey, Michigan of Wisconsin. Klik hier voor meer informatie over de emigratie naar Amerika.

Er is in de Verenigde Staten nog een plaatsje Oostburg, gesticht door West Zeeuws-Vlamingen. Zie http://www.oostburg.org/

 

Brazilië

Naast de Verenigde Staten was ook Brazilië een populaire bestemming. De mogelijkheid om een eigen stuk grond te krijgen trekt vele gelukzoekers aan. Vooral de kolonie Rio Novo was in trek. Velen zouden uiteindelijk ook in Brazilië een grote armoede kennen.

- Roos, T. En Eshuis, M. Op een dag zullen ze ons vinden: Een Zeeuwse geschiedenis in Brazilië (Barneveld 2008).

Overzicht van de Emigratie naar Brazilië 1858-1862. Over de Zeeuwen in Brazilië zijn ook twee documentaires gemaakt. Zie http://www.braziliaansekoorts.nl/

 

Nuttige websites

 

 

 

 


Uitgelicht

Europese projecten


Zoeken